Πέμπτη 6 Δεκεμβρίου 2012

How a Funeral Home is Healing the Painful History of Turkish Christians





An Orthodox woman prays during Christmas mass at Fener Greek Orthodox Patriarchate in Istanbul / Reuters
More than 40 years ago, Kirkor Çapan, an ethnic Armenian, and his father set up what today is one of the last Christian funeral homes still operating in Istanbul. But the funeral parlor is not a religious island unto itself. With so few Christians left in Turkey, the stonemasons and carpenters working with Çapan are Muslim Turks.
"There are no more non-Muslim master craftsmen in my profession," commented stonemason Senol Ekinci, one of Çapan's craftsmen, who has been carving Christian and Jewish tombstones for 35 years.
Standing in the Greek-Orthodox cemetery in the Istanbul neighborhood of Sisli, where he is responsible for the graves' maintenance and renovation, Ekinci explained what drew him to work on non-Muslim tombstones. "These graves here are a bit more elaborate; they require more work and craftsmanship. Turkish tombstones do not necessitate as much effort," Ekinci said. He is particularly proud of making the tombstone for the grave of Lefter Küçükandonyadis, a Turkish football legend of Greek descent who died this year.
Opportunities to work on such tombstones are shrinking. The Turkish government claims that 99 percent of the country's 79.7 million inhabitants are Muslim; and according to official statistics, the country's Christian population has diminished by nearly half since 1965, when it stood at 207,000. The US Department of State's annual Freedom of Religion report puts the numbers of Christians living now in Turkey at approximately 115,000; only 2,500 of which are Greek Orthodox, and 20,000 Armenian Apostolic.
While Çapan serves all Christian denominations, most of his customers are ethnic Armenians. He also has set up a separate funeral home that is now the only Greek Orthodox funeral home left in Istanbul.
While Istanbul's Greek population was exempted from the 1923 population exchange with Greece, changes in tax status, the 1955 anti-Greek pogroms and the dispute over Cyprus in the 1960s prompted thousands to leave. Nonetheless, the community's influence lingers on.
Ekinci learned his profession from his father, who in turn learned from a Greek master stonemason. He uses five different alphabets on his tombstones -- Greek, Russian Cyrillic, Armenian, Hebrew and Latin. "I learned Greek in the graveyard, from my colleagues," he said. "It's very hard, especially the grammar, but I finally managed."
Ekinci claims that his friends and family never criticized his choice to craft non-Muslim tombstones. "There used to be a lot of pressure on non-Muslims, but things have much improved in the last 10 years," he said.
He attributes the change to the controversial Ergenekon trial of senior military officers and civilians accused of plotting to overthrow the government of the Islamic-rooted Justice and Development Party. "There was much more anti-Christian propaganda before many of the main suspects were arrested, more aggression," he said. "We sense a difference."
Çapan agrees that Christians now feel safer in Turkey. "Turkey has come a long way in this matter," he said.
Despite such affirmations, most of Istanbul's Christian cemeteries are still surrounded by high walls. To enter, visitors have to ring a doorbell: desecration of non-Muslim graves is still an issue, even if the frequency of such incidents has decreased. "Before, we did not allow any strangers to stroll through the vicinities," Ekinci explained. "And, yesterday, the patriarch [Ecumenical Patriarch Bartholomew] came to visit, accompanied only by his driver. Before, he would have had to come with bodyguards."
While the Turkish government in the past confiscated many buildings owned by non-Muslims, few cemeteries were affected. One notable exception was the Armenian Surp Agop Cemetery, on the grounds of today's Divan and Hyatt Regency Hotels, which was leveled by the Istanbul city government in 1939.
Currently, Çapan is coping with uncertainty. Urban renewal plans for the formerly Greek neighborhood of Tarlabaşi mean that Çapan risks losing the garage where he parks his hearse and stores coffins and other supplies. Most churches and Christian graveyards are close to his office, and he fears that moving to the outskirts would increase his costs substantially.
Another business concern persists -- a government ban on cremations. "Our requests have been ignored for years," Çapan said. "They say that 'It's against our religion. It's not possible in Islam.' But the ones asking for cremation are not Muslims."
The Eastern Orthodox Church also forbids cremation, arguing that it contradicts the central dogma of resurrection, but Çapan claims that demand runs high among foreign tourists whose relatives or friends die in Turkey, and would run "much higher still if the Turkish government would finally legalize the cremation procedure here."
Both Çapan and Ekinci lament the small numbers of Christians left in Istanbul, and not only because of their bottom line. "On religious holidays, many families came to the cemetery and visited the graves," Ekinci recalled. "Now, most of them call from abroad and ask us to take care of everything, if at all. There used to be at least three priests coming to the cemetery every day. Now if there is one, we are surprised."
But as any resident can attest, change in Istanbul is constant. Noting the Greeks now migrating to Turkey for work, Ekinci wagers that the city's Christian cemeteries might not always be bereft of regular visitors. "With the economic crisis in Greece," he said, "this might change again


.

The abandoned Greek Orthodox church in Kayaköy.


Open-air ruins tell the tale of ancient animosity
View of the valley from within the abandoned village on the hill.
View of the valley from within the abandoned village on the hill.
Ruins in Kayaköy.
Ruins in Kayaköy.
Story and photos by Garrett Palm
Mid-April is still the off-season in Kayaköy, Turkey so my friend and I had the Greek ruins almost to ourselves. Nearby the towns prepared for the oncoming wave of British summer homeowners. 
After you pass through mini-Britain you come to a lush valley among the mountains on a peninsula on the Anatolian Coast. Across the green, working farms of the valley is a slope of grey buildings, the abandoned Greek village. After seeing centuries- and millennia-old ruins around Turkey, this abandoned village less than a hundred years old had a familiar eeriness. The storm coming in from the Mediterranean heightened the end of the world atmosphere.
Abandoned homes of former Greek Orthodox residents of Kayaköy mingle with newer homes of Turkish residents, reflecting the tortured history of the area.
Abandoned homes of former Greek Orthodox residents of Kayaköy mingle with newer homes of Turkish residents, reflecting the tortured history of the area.
After the war between Turkey and Greece ended in 1922 the two countries agreed to a population exchange. Approximately 2,000 Greek Orthodox living in Kayaköy were forcibly repopulated to Greece. Ethnicity was not the deciding factor in the exchange of population between Greece and Turkey, just religion.
The treaty involved 2,000,000 people, around 1,500,000 Christians in Turkey and 500,000 Muslims in Greece. Most people fled before the treaty took effect, however. Kayaköy’s Greeks were forced to march from the only home they knew to the nearby port of Fethiye and move to Crete.
Entrance to a cave in the abandoned Greek village in Kayaköy.
Entrance to a cave in the abandoned Greek village in Kayaköy.
When the Muslims from Greece were moved to Kayaköy they were unwilling to live in formerly Christian homes, so the village was left abandoned. An earthquake in 1957 finished off the village and turned it from a ghost town into uninhabitable ruins.
Now it is a Turkish government protected open-air museum. Craftsmen and cafes sit across the road from the ruins, and some of the bigger buildings at the bottom of the slope have been rebuilt and turned into wineries and restaurants.
As the storm opened up my friend and I watched a shepherd herd his sheep from the ruins back to his farm. We climbed down to one of the converted restaurants and ate an elegant dinner surrounded by the grey remains of destroyed homes.
The abandoned Greek Orthodox church in Kayaköy.
The abandoned Greek Orthodox church in Kayaköy.
Tiles in the courtyard of the abandoned Greek Orthodox church in Kayaköy.
Tiles in the courtyard of the abandoned Greek Orthodox church in Kayaköy.
Echoes of Greek orthodoxy in the abandoned church.
Echoes of Greek orthodoxy in the abandoned church.
Ghost town.
Ghost town.
Stone houses built to last for generations now stand empty in Kayaköy.
Stone houses built to last for generations now stand empty in Kayaköy.

First cave church in eastern Turkey gets facelift


 

The Church of St. Peter in the eastern province of Hatay, which is considered the world’s first cave church and a holy site for the Orthodox Christian world, is now undergoing a comprehensive restoration process that began on Sept. 16 with a ceremony.


St. Peter's Church, which is a holy site for the Orthodox Christian world, is one of the most important tourist attractions in Hatay. With a new project, the church will get a complete facelift and is expected to draw some three million tourists to the city each year [Credit: AA]
Hatay has been home to many civilizations and faiths throughout history, and the mission of the local government is to present their artifacts to the world, Justice Minister Sadullah Ergin said, speaking at the ceremony.

“We have been working on the details [of the restoration] for a long time. The most important part of this process was the project’s preparation. The Council of Monuments has been very careful in planning the project, to maintain the original form of the church, and has not approved any projects here for a long time. During the restoration, all of the artificial elements you see here will be removed. Environmental arrangements are also important, including parking and social facilities,” Ergin said. 

A new mosaic museum

The Antakya (Greek Antioch) Archaeology Museum, which will be built 300 meters from the church, will become the largest mosaic museum in the world, Ergin said. “There are mosaics in Hatay that have waited to be unearthed,” he said, “waiting to find an appropriate place to be displayed. The construction of the museum will be completed in March 2013. It will be very unique. The museum will open to visitors on Oct. 20, 2013. With the completion of the environmental arrangements at St. Peter's Church and the museum, this place will be a different destination area next year. There are ruined walls at Antakya Castle on the top of Habib-i Neccar Mountain, and another project will restores those walls, and they will be reconstructed. All of these things will be steps toward sharing Hatay’s richness with the world.”

The goal is to host 2.5-3 million tourists in the city each year, he said.

St. Peter's Church is one of the most important sites in Hatay, Mayor Mehmet Celalettin Lekesiz said. “But the church has a physical appearance that does not suit the city. The preparation of this project took two and a half years. The church will be revived,” he said. 

Orthodox Church Condemned to Turkey






The decision to demolish a 232-year-old Orthodox Church in the Bodrum district of the western province of Muğla has surprised locals who had been expecting it to be restored, daily Radikal reported today.

Locals had applied to restore the Saint Nicolas (Aya Nikolaya) church, however the Bodrum municipality decided to demolish it instead, according to a claim by Pamukkale University that declared the church building rotten.

The decision was signed by Dursun Göktepe of the Republican People's Party (CHP), who was substituting for Mayor Mehmet Kocadon while the latter was in prison on allegations of corruption. However, Kocadon was against the demolition and has announced that he will launch an investigation into the decision.

Since 1965, the Saint Nicolas Church had been used as a storage site, cinema, theater and boat shed.

SÜMELA MANASTIRI




Sümela Manastırı, Trabzon ili, Maçka ilçesi, Altındere köyü sınırları içerisinde yer alan (Eski Yunanca adı: Panagia) deresinin batı yamaçlarında Kara (Eski Yunanca adı: Mela) tepesi üzerinde deniz seviyesinden 1.150 m yükseklikteki eski Yunan Ortodoks manastır ve kilise kompleksi olup, tam adı Panagia Sumela (Παναγία Σουμελά) veya Theotokos Sumeladır. 
 Sümela Manastırı'nın dış görünümü.
 
 
 Sümela Manastırı'nın yeri.
 
 
 Sümela Manastırı, 1903
 
 
Sümela Manastırı'nın bir dağdan görünümü.

Tarihçe
Kilisenin MS 365-395 tarihleri arasında inşa edildiği sanılmaktadır. Anadolu'da sıkça rastlanılan Kapadokya kiliseleri tarzında yapılmış, hatta Trabzon'da Maşatlık mevkiinde benzeri bir mağara kilisesi daha vardır. Kilisenin ilk kuruluşu ile manastır haline dönüşümü arasındaki bin yıllık dönem hakkında fazla bir şey bilinmemektedir. Karadeniz Rumları arasında anlatılan bir efsaneye göre Atina'lı Barnabas ile Sophronios adlı iki keşiş aynı rüyayı görmüşler; rüyalarında, İsa’nın öğrencilerinden Aziz Luka’ın yaptığı üç Panagia ikonundan, Meryem'in bebek İsa’yı kollarında tuttuğu ikonun bulunduğu yer olarak Sümela'nın yerini görmüşler. Bunun üzerine birbirlerinden habersiz olarak deniz yoluyla Trabzon'a gelmiş, orada karşılaşıp gördükleri rüyaları birbirlerine anlatmış ve ilk kilisenin temelini atmışlardır. Bununla birlikte manastırdaki fresklerde sıkça yer alıp, özel bir önem verilen Trabzon İmparatoru III. Aleksios'un (1349-1390) manastırın gerçek kurucusu olduğu sanılmaktadır. [1]
14. yüzyılda Türkmen akınlarına maruz kalan kentin savunmasında ileri karakol görevi üstlenen manastırın statüsünde Osmanlı fethinden sonra bir değişiklik olmamıştır. Yavuz Sultan Selim'in Trabzon’da ki şehzadeliği sırasında iki büyük şamdan buraya hediye ettiği, Fatih Sultan Mehmed, II. Murat, I. Selim, II. Selim, III. Murad, İbrahim, IV. Mehmed, II. Süleyman ve III. Ahmed'in de manastırla ilgili birer fermanları bulunmaktadır. Osmanlı döneminde manastıra sağlanan imtiyazlar, Trabzon ve Gümüşhane bölgesinin İslamlaşması sırasında özellikle Maçka ve kuzey Gümüşhane'de Hıristiyan ve gizli Hristiyan köyleri ile çevrili bir alan oluşturmuştur.[2]
18 Nisan 1916’dan 24 Şubat 1918’e kadar süren Rus işgali sırasında Maçka civarındaki diğer manastırlar gibi bağımsız bir Pontus devleti kurmak isteyen Rum milislerin karargahı olmuş, nüfus mübadelesi ile bölgedeki Hristiyanların Yunanistan'a gönderilmesinin ardından önemini yitirerek T.C. Kültür Bakanlığı tarafından yakın zamanda onarılana dek kaderine terk edilmiştir.[3]
Yunanistan'a mübadele ile göçen Karadenizli Rumlar Veria kentinde Sümela adını verdikleri yeni bir kilise inşa etmişlerdir. Her yıl Ağustos ayında tıpkı geçmişte Trabzon Sümela'da yaptıkları gibi yeni manastırın çevresinde geniş katılımlı şenlikler düzenlemektedirler.
2010 yılında Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti'nin izni ile Hıristiyanlarca Meryem Ana'nın göğe yükseliş günü olarak kabul edilen ve kutsal sayılan 15 Ağustos günü 88 yıl aradan sonra ilk ayin düzenlenmiş, ayini Fener Rum Patriği Dimitri Bartholomeos yönetmiştir.

Freskler


Sümela Manastırı'nda bir fresk
Kilisenin içi fresklerle kaplıdır:
  • Kilise içinde Meryem figürleri Gürcülerin kullandıkları Gürcü madonna şeklinde resmedilmiştir.
  • Asıl kilisenin absid kısmında, güney duvarında yukarıda Meryem'in doğuşu ve mabede sunuluşu, tebliğ, İsa'nın doğuşu, mabede sunuluşu ve hayatı, altta İncilden resimler.
  • Güney kapısında Meryem'in ölümü ve havariler.
  • Kilisenin doğuya bakan yukarı kısmında 2. sırada Genesis, Ademin yaratılışı, Havva'nın yaratılışı, Tanrı'ın tembihi, İsyan (Adem ile Havvanın yasak meyveyi yemeleri), Cennetten kovulma. 3. sırada: Yeniden dirilme, Thomas'ın şüphesi, Kabirde bir melek, Nikaia konsülü.
  • Absid kısmının dışında, yukarıda Mikail, Cebrail bulunmaktadır [4]

Meryem kimdir? Tanrıdoğuran mı yoksa Mesihdoğuran mı?



İsus’un kutsal annesi Meryem’i tanımlamada kullanılan Grekçe Theotokos sözcüğünün tam Türkçe karşılığı Tanrı’nın Annesi değil de Tanrıdoğurandır. Her ne kadar Roma Katolik Kilisesi’nde ve bazı gelenek yanlısı (Reformist olmayan) Batı Kiliselerinde Meryem’e Tanrı’nın Annesi (Mater Dei) dense de bu söz grubu Theotokos sözcüğünden farklıdır. Aslında Grekçe tapınma yapan Ortodoks Kiliselerinde Meryem hem Tanrıdoğuran (Theotokos) hem de Tanrı’nın Annesi (Mitir Theou) olarak adlandırılmaktadır. Bu iki bağlantılı ancak farklı yapı, özellikle her ayinde Meryem’e hitaben söylenen Theotokion ilahisinde geçer:
Ἄξιόν ἐστιν ὡς ἀληθῶς μακαρίζειν σε τὴν Θεοτόκον, τὴν ἀειμακάριστον καὶ παναμώμητον καὶ μητέρα τοῦ Θεοῦ ἡμῶν. Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβεὶμ καὶ ἐνδοξοτέραν ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ· τὴν ἀδιαφθόρως Θεὸν Λόγον τεκοῦσαν, τὴν ὄντως Θεοτόκον, σὲ μεγαλύνομεν.
Yerindedir seni ővmek, her zaman kutlu, en temiz, Τanrι’mızın annesi. Sen'ki Heruvimlerden daha saygın ve Serafimlerden kıyaslanmaz ölçüde yücesin, sen'ki Tanrι’nın Kelamını eksiksiz doğurdun. Yüceltiriz Sen'i gerçek Tanrıdoğuran.
Ancak yukarıda da belirttiğimiz gibi bazı gelenek yanlısı Batı Kiliseleri bu Theotokos sözcüğü yerine Tanrı’nın Annesi demeyi tercih etmişler ve bu kullanımı yaygınlaştırmışlardır. Peki, Grekçede Kutsal Meryem’e niçin Theotokos (Tanrıdoğuran) denir? Bu sözcüğün kullanımına ilişkin dinsel tartışmalar da olmuştur ve günümüzde çoğu Reformcu (Protestan) Kilise bu sözcüğün kullanılmasına şiddetle karşı çıkmaktadır. Bu tartışmaların sebebi nedir?
Her şeyden önce Kutsal Meryem’in daha Efes Konsülü (M.S. 431) öncesinde bile Tanrıdoğuran olarak kabul edildiğini gösteren birkaç tarihsel kaynak mevcuttur. İskenderiyeli Athanasius, Tanrıbilimci Gregory, Altınağızlı Yuhanna M.S. 431 tarihinden önce Meryem’i Tanrıdoğuran diye adlandırmışlardır. Dahası, Sub tuum praesidium isimli ve M.S. yaklaşık 250 yılına ait bir Kopt Ortodoks ilahisinde Meryem’e Theotokos denmiştir. M.S. 431’deki Efes Konsülü ise bu kullanımın doğru ve kabul edilebilir olduğunu ilan ederek ona tapınmada ve tanrıbilimde resmiyet kazandırmıştır; çünkü bu Konsülün toplanma amacı Theotokos (Tanrıdoğuran) sözcüğünün anlamına ilişkin Hristolojik (Mesih bilimine ait) bir tartışma olmuştur.
Efes Konsülü ve Nestorius
Beşinci yüzyılın başında yaşayan ve Konsül döneminde Konstantinopolis Patriği olan Nestorius, dua ve ayinlerde Meryem’e Theotokos (Tanrıdoğuran) denmesine şiddetle karşı çıkmış ve Meryem için Xristotokos (Mesihdoğuran) denmesi gerektiğini savunmuştur. Elbette, Nestorius’un muhalefetinin temelinde Meryem’e saygı gösterilmesine karşı çıkması değil, Mesih’i geleneksel Hristiyan tanrıbiliminden farklı biçimde tanımlama isteği yatmıştır. Nestorius, Nasıralı İsus olarak bilinen Mesih’in doğumu sırasında tanrısal ve insani iki farklı kişinin birleştiğini öğretmiştir. Yani ona göre, Tanrı’nın Oğlu olan Logos (Tanrısal söz) beden alıp insan olurken sadece insan tabiatı edinmemiş, yaratılmış olan ve Meryem’den doğmuş olan bir insani kişi ile de birleşmiştir. Oysa Kilise, bu görüşe karşı çıkmış ve Meryem’in doğumuyla bizzat Oğul’un insan olduğunu ve gerçek insan tabiatına sahip Mesih’in hem tanrısal hem de insani tüm eylemlerinin tek bir öznesi olduğunu ve bu öznenin de sadece Tanrı olduğunu öğretmiştir. Kısacası, Ortodoks inanç ve öğretide Mesih, iki farklı tabiata sahip tek bir (tanrısal) kişidir.
Bunun doğal bir sonucu olarak, Meryem’in beden verdiği (insan olarak doğurduğu) kişinin Tanrı olduğu söylenmelidir ve bu da Meryem’e niçin “Tanrıdoğuran” veya “Tanrı’ya insan bedeni veren” dendiği sorusuna tanrıbilimsel bir yanıt sağlar. Şüphesiz, Meryem’in doğurduğu şey Mesih’in tanrısal tabiatı değildir ve bu yüzden Tanrıdoğuran sözcüğü, “başlangıçta veya Meryem öncesinde var olmayan Tanrı’ya Meryem’in varlık sağladığı” şeklinde asla yorumlanamaz. Bu tür saçma bir yorum, Oğul’un/Logos’un yaratılmamış olduğunu ve başlangıçsız olduğunu söyleyen temel Hristiyan doktrinini ve felsefesini inkâr eder. Meryem, Tanrı’nın insan tabiatını doğurduğu için ve onun annelik yaptığı kişi tanrısal bir KİŞİ olduğu için (çünkü bir kadın belli bir tabiatın değil, bir kişinin annesidir!) Tanrıdoğurandır ve Tanrı’nın Annesidir. Efes Konsülü de bu sebeplerden dolayı Nestorius’un Hristolojik görüşlerini lanetleyerek onu sapkın ilan etmiş ve Meryem’in Theotokos olarak adlandırılmasının doğru ve yerinde bir eylem olduğuna hükmetmiştir. Bu dönemde yaşamış ve tartışmaların içinde yer almış olan İskenderiyeli Aziz Kiril, Mısır Keşişlerine yazdığı mektupta şöyle demiştir: “Bazılarının, Kutsal Bakirenin Tanrıdoğuran olarak çağrılıp çağrılamayacağı konusunda tamamen şüphe içinde olduklarını görüp hayret ediyorum. Çünkü eğer Rabbimiz İsus Mesih gerçekten Tanrı ise, onu doğuran Kutsal Bakire nasıl olur da Tanrıdoğuran olmaz?” (1. Mektup, Mısır Keşişlerine, PG 77:13B)
Reform Süreci ve Meryem
Batı’daki Reform hareketi, Roma Katolik Kilisesi’nden kopuş şeklinde gerçekleşmiş ve özellikle Kilise’nin geleneksel yorumlarına ve doktrinlerine muhalefet eden çeşitli Kiliselere kaynaklık etmiştir. Bu Kiliseler yorum farklılığından dolayı pek çok konuda görüş ayrılığına sahip olsalar da genelde Reform Kiliseleri veya Protestan Kiliseleri olarak bilinirler. Protestanlar, Roma Katoliklerini Meryem’e aşırı ve gereksiz saygı göstermekle suçladıkları için Kutsal Meryem ile ilgili birçok geleneksel öğretiyi reddederler. Meryem’e atfen kullanılan Tanrı’nın Annesi ifadesinin de aşırı olduğunu ileri sürüp Meryem’den Tanrı’nın Annesi diye söz etmenin onu gereğinden fazla yüceltme amaçlı olduğunu zannederler. Bu sebeple çoğu Protestan, Meryem’in Tanrı’nın değil de sadece Mesih’in annesi olduğunu savunarak büyük bir hata yapar.
Hata yapar diyoruz çünkü ilk olarak Meryem’e Tanrı’nın Annesi demede ısrar etmenin amacı Meryem’i çok sevip saymak değil, Mesih’i gerçek Tanrı olarak yüceltmek ve Hristolojik bir gerçeği vurgulamaktır. Meryem eğer Tanrı’nın Annesi değilse Mesih’in Tanrı olmadığı veya Oğul’dan farklı bir kişi olduğu düşünülebilir. İkincisi, Meryem’e Mesih’in Annesi demekte ısrar eden Protestanlar farkında olmadan Nestorius’un sapkın öğretisini desteklemekte ve onunla aynı tanrıbilimsel hataya düşmektedir. Nestorius, Oğul’un insani tabiatının kendine özgü bir insani kişiliğinin bulunduğunu ve bu yüzden Mesih’in insani eylemlerinin öznesinin de Oğul’dan farklı dünyevi bir kişi olduğunu savunarak Mesih’i ikiye bölmeye çalışmıştır. Bu ise Oğul’un beden aldığı ve çarmıh aracılığıyla kurtuluşu sağladığı yolundaki temel Hristiyan öğretisiyle açıkça çelişir. Çarmıhta insan tabiatı sayesinde acı çeken ve ölen KİŞİ Tanrı değilse, kurtuluş söz konusu değildir! Kurtuluş, Tanrı’nın insan tabiatının ölmesi sonucunda gerçekleşmiştir. Aynı şekilde Meryem’in insan olarak doğurduğu KİŞİ Tanrı’dır ve bu nedenle Meryem, insan tabiatına bürünen Tanrı’nın Annesidir. Görüldüğü gibi bu ifadenin kullanımına karşı çıkan Protestanlar aslında Mesih’in göksel bir kişi olduğunu ve bu sayede insanlığı günahtan ve ölümden kurtardığını kabul etmemektedir.
Dahası, Protestanların gelenekleri kabul etmemek için icat ettikleri ve sığındıkları Sola Scriptura (sadece Kutsal Kitap) ilkesi bile bu konuda onların büyük bir yanlış yaptığını göstermektedir; çünkü Luka İncili’ne göre Yuhanna’nın annesi Elizabet, onu ziyaret eden Meryem’e “Rabbimin annesi” demiştir:
Elizabet Meryem'in selamını duyunca rahmindeki çocuk hopladı. Kutsal Ruh'la dolan Elizabet, yüksek sesle şöyle dedi: «Kadınlar arasında kutsanmış bulunuyorsun, rahminin ürünü de kutsanmıştır! Nasıl oldu da Rabbimin annesi yanıma geldi? Bak, selamının sesi kulaklarıma eriştiği an, çocuk rahmimde sevinçle hopladı. İman eden kadına ne mutlu! Çünkü Rab'bin ona söylediği sözler gerçekleşecektir.» (Luka 1:41-45)
Üstelik Elizabet’in Meryem’e “Rabbimin annesi” demesinin sebebi Kutsal Ruh ile dolmasıdır; yani bu haykırış Tanrı’nın Ruhu tarafından esinlenmiştir ve bu yüzden hatasızdır. Rab sözcüğü İncillerde Mesih’in göksel kişiliğini vurgulamaya yöneliktir ve özellikle O’nun ölüme karşı zafer kazanmış göksel bir egemen ve efendi olduğunu belirtir. Rab ve Tanrı sözcükleri de bu açıdan bağlantılıdır ve Elçi Tomas’ın dirilmiş Mesih’e hitaben söylediği “Rabbim ve Tanrım” (Yuhanna 20:28) sözlerinde iman ikrarına dönüşmüştür. Kısacası, İncil’deki anlatımlara göre de Mesih hem Rab hem de Tanrı’dır ve O’na insan tabiatı veren Meryem de Rabbimizin ve Tanrımızın Annesidir.
İslamcı misyonerlerin demagojisi
Günümüzde bazı İslamcı misyonerler özellikle internet ortamında Hristiyanları Meryem’e tapmakla ve onu Tanrı/tanrıça saymakla suçlarken bu iddiayı desteklemek amacıyla Meryem’e Tanrıdoğuran veya Tanrı’nın Annesi denen metinlerden alıntı yapmaktadır. Aslında bu misyonerlerin suçlamalarının kaynağı muhtemelen Mâide Suresinin 116. Ayetidir. Bu ayete göre güya Allah, Mesih’i sorguya çekecek ve Hristiyanların niçin Allah dışında Mesih’i ve annesi Meryem’i iki ayrı tanrı kabul ettiklerini soracaktır. Oysa Meryem, tarihin hiçbir döneminde evrensel Hristiyan Üçlemesine dâhil edilmemiştir ve onun göksel bir kişi olduğu söylenmemiştir. İslam’dan 300 yıl önce ilan edilmiş Büyük İman Kanununda, ilk yüzyılda yazılmış Yeni Antlaşma metinlerinde ve Kilise babalarının yazılarında Meryem’in Tanrı olduğu yolunda bir öğreti veya iddia geçmez. İlginç bir şekilde, İslamcı misyonerler Hristiyanların aslında farkında olmadan(!) Meryem’i Tanrı saydıklarını kanıtlamak için “Tanrı’nın Annesi” veya “Tanrıdoğuran” sözcüklerine atıfta bulunurlar. Onların hatalı mantığına göre, Meryem eğer Tanrı’nın Annesi ise mutlaka kendisi de Tanrı’dır ve Mesih’in Tanrı olması onu doğuran Meryem’in tanrısallığına bağlıdır! Görüldüğü gibi bu son derece saçma bir argümandır ve Hristiyanları suçlayabilmek amacıyla uydurulmuştur. Hiçbir Hristiyan, Mesih’in tanrılığını Meryem’in doğumuna bağlamaz; Mesih, Meryem’den doğmadan önce ve sonra da Tanrı’dır. İslamcı misyonerlerin bu demagojisini onların mantıksız çıkarımını kendi inançlarına uygulama yoluyla da gösterebiliriz. Eğer Meryem’in, Tanrı’nın Annesi olduğunun söylenmesi Meryem’in de Tanrı olduğunu gösterirse, Kur’an’a göre sadece İsa değil, annesi Meryem de Mesih’tir; çünkü Kur’an, Meryem’i Mesih’in Annesi olarak tanıtır (Sure 5:17).
Sonuç: Doğru (Ortodoks) Hristiyan inancında Meryem gerçekten Tanrıdoğurandır ve ondan Tanrı’nın Annesi diye bahsetmenin amacı Mesih’in iki farklı tabiata sahip olmasına rağmen bölünmemiş tek bir göksel kişi olduğunu vurgulamaktır. Bu ifadenin kullanımı Kilise geleneğiyle olduğu kadar Kutsal Yazı ile de uyum içindedir. Çeşitli sebeplerden dolayı Meryem için bu ifadeyi kullanmaktan kaçınan Kiliseler aslında hem Nestorius’un sapkın görüşünü desteklemekte hem de Kutsal Yazılara karşı gelmektedir. Mesih’in tanrısal varlığının kaynağı Meryem olmadığı için, “Meryem’in Tanrı’nın Annesi olduğunun söylenmesi Meryem’in de Tanrı olduğunu gösterir” diyen görüş saçma ve sapkındır.     
 

AYA YORGİ (AYİOS YEORGİOS) FENER RUM ORTODOKS PATRİKHANESİ KİLİSESİ






Haliç kıyısında, Fener' de, Sadrazam Ali Paşa Caddesi ile İncebel Sokağı arasında No 35'tedir.

Patriklik ibadethanesi olarak kullanılan Aya Yorgi Kilisesi 12'nci yüzyılda inşa edilmiş. İlk yapı Burç Kilisesi diye anılan Kadınlar Manastırı'dır. Patrik II. Timoteos zamanında yeniden inşa edilerek 1601'e kadar kadınlar manastırı olarak kullanılan bu kilise Patrikhane'nin taşınmasıyla erkekler manastırına çevrilerek hizmet vermeye ve 1614 yılından sonra Ortodoks Rum Patrikhane Kilisesi olarak kullanılmaya başlanmıştır.


Bir rivayete göre 1701'de Sultan Mustafa'nın, bir rivayete göre III. Ahmet zamanı baş vezir Ahmet Kalaylı emriyle 1704'de yıkıldığı öne sürülür. 1720 tarihinde yeniden yapılır. 1798'de bir tamir daha geçirmiştir.

1836 yılında büyütülerek yeniden yapılandırılmıştır. 1941 yılındaki yangında büyük hasara uğramış ve 1989 yılında başlatılan tamirat çalışmaları 1991 yılında tamamlanmıştır. Kilisenin avlusunda Patriklik binası, kütüphane ve da yer alıyor.


Patrikhane müştemilâtında; kütüphane, idare bölümleri, Ayios Haralambos Ayazması ve Kilisenin kuzeybatısında yapıya bitişik olarak inşa edilmiş mekanda Ortodoks ayinlerinde kullanılan kutsal mür yağı üretim yerleri(Ayıo Miro) bulunmaktadır.

Rum Ortodoks Patrikhanesi de bu kilisenin avlusunda yer almaktadır.

Kilise'nin ana ibadet mekanı 12 sütun üzerine inşa edilmiştir. 12 Havari'yi ifade eden bu 12 sütunun üzerinde havarilerin tasvirleri yapılmıştır.


Kilise, mimari olarak pek gösterişli değildir ama içerisinde bazı çok değerli eşyalar vardır. Hıristiyanlığın kutsal emanetleri arasında 5. yüzyıldan kaldığı söylenen patrik tahtı, dünyada benzeri çok az sayıda bulunan üç mozaik ikona, Kudüs`te Rab İsa Mesih' in zincirlenerek kırbaçlandığı kabul edilen bir sütun ve üç azizeye ait tabutlar kilisede yer almaktadır.